Veiligheid voorop: welke veiligheidsschoenen voor welke werkplek?


Veiligheidsschoenen en werkschoenen maken deel uit van de persoonlijke beschermingsmiddelen. Veiligheidsschoenen gebruik je op werkgebieden waar je wordt blootgesteld aan bepaalde gevaren. Denk daarbij aan alle soorten gevaren die schadelijk kunnen zijn voor je voeten en/of gezondheid. Bovendien beschermen ze ook tegen vallen en uitglijden.

Natuurlijk wil je jezelf graag beschermen tegen onnodige schade, maar het is daarnaast ook verplicht. Je moet op je werk voldoen aan veiligheid die vastgelegd is in bepaalde normen.

Veiligheidslaars DUNLOP norm S5
Veiligheidslaars DUNLOP norm S5

Veiligheidsnormen

Voor een duidelijke samenhang van veiligheid en comfort, zijn er normen en klassen die de schoenen in categorieën verdelen. Deze normen beschrijven de veiligheidsgraad van producten.

In DIN EN ISO 20345 worden veiligheidsschoenen beschreven met hoge prestaties. De schoenen hebben eigenschappen je te beschermen tegen verschillende ongevallen die je kan oplopen in verschillende beroepssectoren. Ze hebben stalen neuzen voor bescherming tegen schokken en zijn getest met een energieniveau van 200 Joules.

DIN EN ISO 20346 ook in deze norm staan veiligheidsschoenen beschreven die geschikt zijn voor hoge prestaties. Het verschil met de bovenstaande norm is dat ze bestand zijn tegen een energieniveau van 100 Joules.

Volgens DIN EN ISO 20347 moeten veiligheidsschoenen worden uitgerust met ten minste één beschermend onderdeel, maar een veiligheidsflap is niet verplicht.

Deze normen specificeren ook de schoenvormen en maken onderscheid tussen lage schoenen en laarzen (laag, halfhoog, hoog en dijhoog). Deze worden aangevuld met attributen zoals waterdichtheid, penetratiebescherming of snijweerstand.

Als aan deze normen wordt voldaan, wordt voor elke activiteit een specificatie gemaakt die overeenkomt met de arbeidsveiligheid.

De juiste schoen voor elke toepassing

Voor veiligheidsschoenen wordt een onderscheid gemaakt tussen individuele gevarencategorieën. De basisvoorwaarde is bescherming tegen mechanische impact. Het omvat oorzaken zoals vallende voorwerpen, sneden door kettingzagen, vloeibare metalen of spatten.

Spanning isolerend of niet?

Bepaalde werkterreinen hebben ook speciale vereisten. Denk bijvoorbeeld aan het werken bij hoogspanningslijnen en elektrische apparatuur. Het is daar noodzakelijk dat je laarzen draagt die elektrische spanning isoleren. Werk je met gevoelige componenten? Dan moet je precies het tegenovergestelde hebben. Hier moet je namelijk een elektrostatische lading voorkomen.

Nette veiligheidsschoenen voor onder een pak, norm S3
Nette veiligheidsschoenen voor onder een pak, norm S3

Verschillende werkgebieden – verschillende oplossingen

Er zijn veel verschillende werkgebieden, met verschillende vereisten. Om die reden zijn schoenen zichtbaar gemarkeerd per toepassing. Voorbeelden hiervan zijn:

  • Voetbescherming voor lassers, waarbij de schoen dusdanig is afgesloten zodat er geen vloeibaar metaal in kan komen.
  • Voetbescherming voor werk met spuitapparatuur die een druk van <250 bar kan weerstaan. Dit draag je vaak in combinatie met beschermende beenkappen.
  • Voetbescherming tegen kettingzaagsnedes. De schoen heeft speciaal beschermend materiaal dat je ook in verschillende niveaus kan onderverdelen, afhankelijk van de snelheid van de kettingzaag.
  • Voetbescherming voor werkzaamheden onder spanning die onderhevig zijn aan elektrische klasse 00 (500 VAC of 750VDC) of klasse 0 (1000 VAC of 1500VDC).
  • Voetbescherming tegen chemicaliën, die beschermt tegen bepaalde chemicaliën of goed bestand is tegen bepaalde stoffen.
  • Orthopedische voetbescherming vereist certificering en een CE-markering en is ook onderworpen aan de bepalingen van DIN.
Veiligheidsschoenen EMMA norm S3
Veiligheidsschoenen EMMA norm S3

Beschermingsklassen veiligheidsschoenen

S1

Deze classificatie heeft dezelfde eigenschappen als SB. Daarnaast heeft het antistatische eigenschappen, een energieabsorberende hak en een gesloten hiel.

S2

Deze classificatie heeft dezelfde eigenschappen als S1. Daarnaast heeft het bovenmateriaal een waterafstotende schacht tot ongeveer 60 minuten. 

S3

Deze classificatie heeft dezelfde eigenschappen als S2. Daarnaast heeft het een onpenetreerbare tussenzool. 

S4

Deze classificatie wordt gebruikt bij werklaarzen. Het houdt in dat de laars een beschermende neus heeft met een energieabsorberende hak. De laarzen zijn gemaakt van rubber of polymeren. Dat zorgt ervoor dat de laars volledig vloeistofdicht is. 

S5

Deze classificatie heeft dezelfde eigenschappen als S4. Daarnaast heeft het een geprofileerde loopzool en een onpenetreerbare tussenzool.

Overige definities

Er zijn nog meer toevoegingen die de schoen kunnen definiëren:

P: Onpenetreerbare tussenzool
A: Antistatische eigenschappen
C: (Elektrisch) geleidende eigenschappen
CI: Weerstand tegen kou tot -20ºC tot 30 minuten
E: Energieabsorberende hak
HI: Buitenkant zool is bestand tegen hitte van 150ºC tot 30 minuten
HRO: Buitenkant zool is bestand tegen kortstondige hitte van 300ºC

Je kan dus de veiligheidsgraad van een schoen herkennen aan de eigenschappen. Bovendien moet een zool ook bepaalde lipsituaties aankunnen. Zo moet de zool slipvastheid (antislip) vertonen bij een van de drie situaties:

  • Slipvastheid op keramische tegels
  • Slipvastheid op stalen vloeren
  • Slipvastheid op keramische tegels en stalen vloeren

Draagcomfort

Het moge duidelijk zijn dat bescherming op fysiek gevaar voor je voeten, op de eerste plaats staat. Maar ook het draagcomfort is belangrijk. Denk aan bepaalde pasvormen, schoenvormen of sluitingen. Transpireer je veel? Dan raden we je aan om regelmatig tussen schoenen te wisselen met bijvoorbeeld een tweede paar.

Elk jaar nieuwe schoenen

De duurzaamheid van veiligheidsschoenen kan je verhogen door een goede reiniging. Toch moet je elk naar nieuwe schoenen aanschaffen. Een werkgever is dat ook verplicht. Het kan voorkomen dat je dit bij zeer intensief gebruik, vaker moet doen.

Je mag de schoenen absoluut niet langer gebruiken wanneer bijvoorbeeld het profiel is versleten, een naad open is, of wanneer je de teenflappen kan zien. Je bent dan niet meer verzekerd van een goede bescherming.

Een veilige stap

Werkschoenen of veiligheidsschoenen zijn een essentieel onderdeel van moderne werkkleding. Het is niet alleen nuttig voor verschillende bedrijfsgebieden, maar ook verplicht. Ze beschermen voeten en onderbenen tegen gevaarlijke invloeden van buitenaf, voorkomen ongevallen op het werk en zijn – vooral voor een langere periode – comfortabeler om te dragen dan normale schoenen.

Ons assortiment veiligheidsschoenen biedt een brede selectie veiligheids- en werkschoenen die elk bedrijf met zijn specifieke behoeften dekken.

Meer weten over persoonlijke beschermingsmiddelen?

Lees dan: Waarvoor gebruik je welke ademhalingsbescherming?